Näme üçin hemişe okamaly?
Kitap okamak diňe bir güýmenje ýa-da wagt geçirmek däl-de, eýsem adamyň
aňyny, ruhuny we durmuşyny baýlaşdyrýan iň gymmatly endikleriň biridir. Häzirki
wagtda tehnologiýanyň ösmegi bilen telefonlara we ekranlara köp wagt aýyrýan
hem bolsak, kitabyň berýän peýdasyny hiç bir enjam çalşyp bilmeýär.
Şu makalamda kitap okamagyň
durmuşymyzdaky azyndan 5 sany esasy peýdasyny we ony endik edinmegiň ýollaryny
paýlaşýaryn:
1. Zehini we pikirlenmek ukybyny
ösdürýär
Kitap okamak beýni üçin edil sport ýalydyr. Okyjy kitaby okan wagty
wakalary göz öňüne getirýär we gahrymanlaryň ýerine özüni goýup görýär.
• Aňy ýitileşdirýär: Yzygiderli okamak beýniniň işjeňligini saklaýar we
ýatkeşligi güýçlendirýär.
• Analitik pikirlenmäni ösdürýär: Çylşyrymly wakalaryň çözgüdini agtarýan
kitaplar (meselem, detektiwler) adamyň durmuşyndaky gabat gelýän
meseleleri has çalt we dogry çözmäge kömek edýär.
2. Söz baýlygyny we gürlemek
ukybyny artdyrýar
Köp kitap okaýan adamyň gürleýşi, sözleýşi we özüni beýan edişi
tapawutlanýar.
• Täze sözler öwredýär: Kitaplar
bize gündelik durmuşda ulanmaýan täze adalgalarymyzy we sözlerimizi öwrenmäge mümkinçilik berýär.
• Aragatnaşygy gowulandyrýar: Söz leýşi
baý adamlar, jemgyýetde, iş
ýerinde ýa-da dostlarynyň arasynda öz pikirlerini has täsirli we ynamly aýdyp
bilýärler.
3. Stresi we nerw dartgynlylygyny
azaldýar
Günüň dowamyndaky ýadawlygy we stresi aýyrmagyň iň aňsat ýoly — gowy
kitabyň sahypalaryna çümmekdir.
• Tiz rahatlandyrýar: Ylmy barlaglara görä, bary-ýogy 6 minut kitap okamak
stresiň derejesini 60%-den gowrak peseldip bilýär.
• Ukyny gowulandyrýar: Ýatmazdan öň telefona seretmegiň deregine birnäçe
sahypa kitap okamak nerw ulgamyny rahatlandyrýar.
4. Dünýägaraýşy giňeldýär we
adamkärçiligi artdyrýar
Kitaplar bize gitmedik ýerlermize syýahat etmäge, tanyşmadyk adamlarymyzyň
durmuşyny ýaşamaga mümkinçilik berýär.
• Dürli medeniýetleri öwredýär: Taryhy we çeper eserler arkaly dünýäniň çar
künjegindäki adamlaryň ýaşaýşyny öwrenip bilýäris.
• Duýgudaşlygy (empatiýany) ösdürýär: Gahrymanlaryň şatlygyny we gussasyny
paýlaşmak arkaly biz durmuşda hem adamlara has düşünjeli garap
başlaýarys.
5. Konsentrasiýany (ünsi
jemlemegi) ýokarlandyrýar
Häzirki internet asyrynda adamyň bir işe ünsüni uzak wagtlap jemlemegi
kynlaşdy. Biz bir wagtda hem habar okaýarys, hem wideo seredýäris, hem
ýazyşýarys.
• Ünsi bir ýere jemleýär: Kitap okanymyzda bolsa bütin ünsümiz diňe şol
tekste gönükdirilýär. Bu bolsa biziň gündelik işlerimizde hem has ünsli we
netijeli bolmagymyza ýardam edýär.
Kitap okamak endigini nähili edinmeli?
Eger siz entek kitap okamagy endik edinmedik bolsaňyz, şu kiçijik
ädimlerden başlap bilersiňiz:
• Gyzykly žanrdan başlaň: Ilki başda özüňize agyr geljek ylmy eserleri
däl-de, gyzyklanmalaryňyza laýyk gelýän ýeňil we gysga hekaýalary ýa-da
powestleri saýlaň.
• Her gün az-azdan okaň: Günde diňe 10-15 sahypa okamak hem bir ýylyň
dowamynda onlarça kitaby tamamlamaga ýeterlikdir.
• Ýanyňyzda hemişe kitap göteriň: Awtobusda, garaşylýan ýerlerde telefona
seretmegiň deregine kitabyňyzy açyp okaň!
Kitap okamak — durmuşyňyzy, pikirlenişiňizi we bütin geljegiňizi üýtgedip
biljek iň gymmatly we iň täsirli
guraldyr. Durmuşyňyza täze öwüşgin girizmek we üstünlik gazanmak üçin şu günden
başlap bir kitap saýlaň we onuň ilkinji sahypasyny açyň!
Aýlar Begjikowa, Beki Seýtäkow adyndaky
Mugallymçylyk mekdebiniň rus dili we edebiýaty mugallymy